
Terugblik themamiddag Samenwerken met ouders
Op 2 februari jl. organiseerden de samenwerkingsverbanden onderwijs Noord-Veluwe een themamiddag Samenwerken met ouders voor alle professionals die in hun werk bezig zijn met ouderbetrokkenheid. Op deze middag deelde Peter de Vries zijn inzichten en ervaring met de aanwezigen. Hieronder staat een korte samenvatting van de kernpunten van de middag.
Relatievorming is het fundament
Effectieve samenwerking tussen professionals en ouders begint bij een sterke relatie: ouders moeten zich gezien en serieus genomen voelen, terwijl professionals hun rol niet groter moeten maken dan nodig. Investeren in echt contact levert duurzame samenwerking op. Daarbij is zelfreflectie essentieel: professionals moeten begrijpen hoe hun eigen achtergrond, emoties en aannames de interactie beïnvloeden. Communicatie werkt niet alleen rationeel, maar ook emotioneel. Wat in de professional leeft, resoneert vaak in de relatie met ouders. Daarom vraagt samenwerking om bewust handelen en contextbewustzijn. Twee belangrijke vuistregels bij spreken over ouders zijn: “de ouder op je schouder” en spreken met focus op herstel, niet op oordeel.
Concrete tips voor professionals
Begin elk oudercontact met luisteren. Geef ruimte geven aan het verhaal van ouders voordat er wordt gesproken of geoordeeld. Het kennen van de namen van ouders, het serieus nemen van hun perspectief en het bewust vermijden van aannames dragen bij aan wederzijds begrip en verbinding.
Vermijd aannames; check actief het perspectief van ouders.
Wees rolzuiver: ouders blijven ouder, geen mede-professional.
Vermijd consumentdenken door niet uitsluitend op tevredenheid te sturen. Maak onderscheid tussen kwaliteit en tevredenheid. Een proces kan niet beoordeeld worden met een productevaluatie. Tevredenheid is niet hetzelfde als kwaliteit. Door ouders steeds vaker te benaderen via tevredenheidsonderzoeken ontstaat het risico dat zij onbedoeld als consument worden gepositioneerd, wat de relatie kan veranderen
Benoem grenzen duidelijk, zowel binnen het team als richting ouders.
Reflecteer op eigen ervaringen en triggers (trauma-sensitief werken).
Koester “lastige ouders”: zij bieden belangrijke informatie of spiegelen wat nog te begrenzen valt.
Loyaliteit
Ouders zijn bondgenoten van hun kind. Hun loyaliteit aan hun kind is diepgeworteld en intergenerationeel. Betrokkenheid van ouders kent vele vormen en past niet altijd binnen het professionele referentiekader. Praktische vormen van ouderbetrokkenheid: bezoek sportwedstrijden of andere activiteiten; organiseer huisbezoeken; stimuleer oudernetwerken in groepen of klassen.
Parentagogiek
In het onderwijs en in de opleidingen zou meer aandacht moeten zijn voor Parentagogiek: het vakgebied dat het handelen van opvoed- en onderwijsprofessionals in de samenwerking met ouders bestudeert, onderbouwt en ontwikkelt.
Meer informatie: website van Peter de Vries